Waarom je de voordelen van seizoensgroente niet in CO2 kan meten

Het eten van seizoensgebonden voedsel kan de footprint van je voedsel verkleinen. Maar omdat groenten en fruit slechts een klein deel van de voedselemissies veroorzaken, gaat het belangrijkste voordeel van seizoensgroente niet over de CO2-uitstoot.

Photo by Brigitte Tohm | Unsplash

Share this post

Frank Holleman | 11-16-2022

Als het om minder vlees eten gaat is er veel weerstand, maar voor seizoensgebonden eten is het een heel ander verhaal. In één onderzoek was meer seizoensgroente eten de actie die mensen het meest bereid waren te ondernemen, samen met het verminderen van voedselverspilling.

Maar wat zeggen de cijfers? Wat is de impact van seizoensgebonden eten?

Hoe zit het met seizoensgroente?

Seizoensgroente eten gaat over het eten van fruit en groenten wanneer ze worden geoogst. Maar iets kan uit de andere kant van de wereld komen en toch in het seizoen zijn, omdat er een verschil is tussen globale en lokale seizoensgebondeheid.

Als je bijvoorbeeld in Nederland woont en het is zomer, dan kun je appels halen uit Nieuw-Zeeland waar ze op dat moment in het seizoen zijn. Dit heet globale seizoensgebondenheid. In Nederland worden appels vroeg in de herfst geoogst, dus dat is wanneer appels lokaal in het seizoen zijn.

Het Nieuw-Zeelandse voorbeeld lijkt gek, maar voor andere producten is het in veel gevallen toch beter om iets in het seizoen te telen en te transporteren, dan iets buiten het seizoen in een verwarmde kas te kweken.

We gebruiken de definitie van lokaal seizoensgebonden

De impact van seizoensgroente in het gemiddelde dieet

Seizoensgebonden eten heeft alleen invloed op de CO2 impact van groenten en fruit. En vergeleken met dierlijke producten, heeft groente en fruit een veel lagere impact. Een tomaat is een van de groenten met de hoogste klimaatimpact, maar zelfs de slechtste tomaat is vijf keer beter dan dezelfde hoeveelheid kaas.

Met andere woorden: seizoensgebonden eten kan je footprint verkleinen, maar het dekt slechts een deel van je voeding dat al een lage impact heeft. Dus over het algemeen is seizoensgebonden eten niet één van de top prioriteiten als het aankomt op hoe je voor het klimaat kunt eten.

Deze grafiek laat het gemiddelde voedingspatroon zien. Als je een duurzame hoeveelheid vlees en zuivel eet wordt de rol van groente en fruit groter en dus ook het belang van seizoensproducten.

Wanneer seizoensproducten echt een verschil maken

Er zijn twee scenarios waar het kiezen van seizoensproducten echt de CO2 impact van je voedsel kan verkleinen.

1) Als het product anders per vliegtuig wordt vervoerd

Transport met het vliegtuig heeft een gigantische CO2 impact, maar gelukkig wordt maar heel weinig via de lucht getransporteerd. Lees meer in onze blog over transport per vliegtuig.

De producten die met het vliegtuig komen als ze niet in het seizoen zijn:

  • Zacht fruit (bessen)
  • Asperges
  • Green beans, peas, and sugar snaps

2) Als het product anders in een verwarmde kas wordt geteeld

Zoals je kan zien in de infographic, heeft spinazie uit de verwarmde kas een bijna drie keer zo hoge impact als lokale spinazie uit het seizoen.

Wat interessant is, is dat de locatie er minder toe doet dan of het in het seizoen is geteeld. Dat komt omdat het grootste deel van de uitstoot meestal afkomstig is van productie, niet van transport.

Iets in het seizoen telen en vervolgens in de vriezer bewaren zorgt ook voor weinig extra uitstoot.

Vooral mediterraanse groenten vereisen vaak verwarmde kassen en hebben een grotere CO2 footprint. De productendie in Nederland meestal uit een kas komen:

  • Tomaat
  • Komkommer
  • Paprika
  • Aubergine
  • Aardbeien

De voordelen van seizoensgroente

Het is belangrijk om te kijken naar de CO2 impact, maar soms zijn er ook goede redenen die niet in cijfers zijn uit te drukken. Hoewel seizoensgebonden en lokale gerechten geen enorm verschil maken in het huidige voedselsysteem vanwege de hoge emissies van vlees en zuivel, is het nog steeds een belangrijk onderdeel van een duurzaam voedselsysteem.

Verbinding met de natuur

Meer en meer studies laten ons de voordelen van verbinding met de natuur zien: je wordt minder gestresst, meer gefocust, meer ontspannen en veel meer. Seizoensgroente eten is een andere manier om meer in verbinding te staan met je omgeving en de natuurlijke seizoenen. Het is lastig om er cijfers aan te hangen, het voelt gewoon goed. En het is belangrijk dit gevoel te koesteren.

Steunen van lokale boeren

Een Nederlandse boer kan alleen in de winter boerenkool of kool oogsten. Als niemand ze eet en we kopen allemaal geïmporteerde courgettes en tomaten, dan blijft de boer met deze wintergewassen over. Het eten van seizoensgroente betekent dat je synchroon loopt met het landbouwschema. En dat betekent dat lokale boeren meer ondersteund worden om in harmonie met de natuur te boeren.

Meer gemotiveerd om nieuwe groenten uit te proberen

Seizoensgroente eten betekent kool of ander ondergewaardeerd voedsel eten. Dit ondersteunt niet alleen de biodiversiteit omdat we een grotere verscheidenheid aan groenten eten, maar maakt ons bord en onze smaken ook diverser. Het eten van meer diverse groenten is gezond en helpt bij het creëren van een culinaire cultuur die minder gericht is op vlees.

Zo kan het eten van seizoensgroente een startpunt zijn om te ontdekken hoe voedsel ons kan helpen de klimaatcrisis op te lossen. Dit was de reden dat we begonnen te werken aan een de seizoenskalender: het helpt mensen te begrijpen wat er in het seizoen is en geeft recepten zonder vlees en heel weinig zuivel, twee vliegen in één klap.

Beperkingen omarmen

Seizoensgroente helpt ons te begrijpen dat we niet altijd alles kunnen krijgen wat we willen. We kunnen de klimaatcrisis niet oplossen zonder deze simpele waarheid te accepteren.

Seizoensgroente is goedkoper

Groenten zijn gemiddeld 13,1% goedkoper aan het einde van de zomer - wanneer de meeste groenten worden geoogst - vergeleken met de prijzen aan het einde van de opvolgende winter.

Praktische tips

  • Besteed extra aandacht aan Mediterrane groenten en producten die met het vliegtuig komen (bessen, sperziebonen, asperges)
  • Kies de de diepvries of ingeblikte versie als iets niet in het seizoen is
  • Koop voedsel dat in het seizoen is in jouw grotere regio
  • Gebruik onze seizoenskalender met recepten 😉

Conclusie

In het grote plaatje over het verminderen van de CO2 impact van je voedsel, heeft seizoensgroente een relatief lage prioriteit. Dat komt omdat groenten en fruit al een veel lagere impact hebben dan vlees en zuivel. Het verminderen van de vlees- en zuivelconsumptie is de belangrijkste stap en kan worden omschreven als fase 1 naar een duurzaam voedselsysteem.

Als je dat eenmaal hebt gedaan, kan het eten van seizoensgroente ook je CO2 impact verkleinen. Maar wat nog belangrijker is, het is een geweldige manier om een landbouwsysteem te ondersteunen dat meer verbonden is met de natuur. Op deze manier is het eten van meer seizoensgroente en lokaal voedsel fase 2 van het creëren van een duurzaam voedselsysteem. Het helpt ons meer soorten groenten te waarderen en brengt ons meer in contact met de natuur en de seizoenen en variatie van ons lokale voedselsysteem.